Bakanlık ekiplerinin sahada yürüttüğü incelemelerde, bazı tüccar ve komisyoncuların Hal Kayıt Sistemi’ne (HKS) gerçeğe aykırı düşük fiyat bildiriminde bulunduğu tespit edildi. Bu yöntemle satışların resmi kayıtlarda düşük gösterilerek vergi yükümlülüklerinin azaltıldığı, aynı zamanda gerçek fiyatların gizlendiği ortaya çıktı.
Denetimlerde öne çıkan bir diğer önemli usulsüzlük ise “çifte fatura” uygulaması oldu. Bazı işletmelerin resmi işlemlerde düşük bedelli fatura düzenlerken, gerçek satışlar için ikinci ve daha yüksek tutarlı faturalar kestiği belirlendi. Bu durumun hem kamu zararına yol açtığı hem de tüketici fiyatlarını yapay şekilde artırdığı ifade edildi.
Hallerde yapılan kontrollerde ayrıca ürün künyelerinde de manipülasyonlar tespit edildi. Ürünlerin satış fiyatlarının sistemde düşük gösterilmesiyle rüsum ve stopaj gibi yasal yükümlülüklerin eksik beyan edildiği belirlendi. Yetkililer, bu durumun hem devlet gelirlerini olumsuz etkilediğini hem de dürüst esnaf için haksız rekabet oluşturduğunu vurguladı.
Bu tür usulsüzlüklerin zincirleme etki yaratarak üreticiden tüketiciye kadar tüm kesimleri olumsuz etkilediğine dikkat çekildi. Özellikle büyükşehirlerde sebze ve meyve fiyatlarının yükselmesinde bu tür kayıt dışı uygulamaların önemli rol oynadığı belirtiliyor.
Tespit edilen tüm ihlaller üzerine Van dahil olmak üzere ilgili illerdeki işletmeler mercek altına alındı. Ayrıca dosyalar, detaylı mali inceleme yapılması amacıyla Gelir İdaresi Başkanlığı ve Vergi Denetim Kurulu’na iletildi.
Ticaret Bakanlığı, Van’da ve diğer büyükşehirlerde denetimlerin artarak devam edeceğini belirterek, piyasa düzeninin sağlanması ve tüketicinin korunması adına kararlı adımların süreceğini açıkladı.
