Özalp ilçesine bağlı Çırak Mahallesi’nde bulunan tarihi Çırak Kale ve Nekropol Alanı için önemli bir koruma kararı alındı. Kültür ve Turizm Bakanlığı Van Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu tarafından alınan karar Resmi Gazete’de yayımlandı.
26 Ocak 2026 tarihli kurul kararında, Çırak Mahallesi’nde kamu orta malı ve Maliye Hazinesi’ne ait taşınmazlar üzerinde bulunan Çırak Kale ve Nekropol Alanı’nın, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında değerlendirilerek I. Derece Arkeolojik Sit Alanı olarak tescillenmesine karar verildi.
YAPILAŞMAYA İZİN VERİLMEYECEK
Kurul kararında, alanın bilimsel çalışmalar dışında aynen korunacağı belirtilirken, kesinlikle hiçbir yapılaşmaya izin verilmeyeceği hükme bağlandı.
Bölgede zorunlu durumlarda gerçekleştirilecek altyapı uygulamalarının ise müze müdürlüğü ve varsa kazı başkanının görüşü alınarak Van Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu tarafından değerlendirileceği bildirildi.
YENİ TARIM ALANLARI AÇILAMAYACAK
Tescil kararıyla birlikte alanda yeni tarımsal alanların açılmasına da izin verilmeyecek. Mevcut ağaçlardan ürün alınabilecek ve sınırlı mevsimlik tarımsal faaliyetlerin sürdürülmesine olanak tanınacak.
Ayrıca alandan taş, toprak, kum ve benzeri malzemelerin alınması, kireç, taş, tuğla, mermer, kum ve maden ocaklarının açılması ile alana toprak, curuf, çöp, sanayi atığı ve benzeri malzemelerin dökülmesi yasaklandı.
KORUMA AMAÇLI İMAR PLANI HAZIRLANACAK
Kurul, 2863 sayılı Kanun’un 17. maddesi kapsamında ilgili idarelerin 3 yıl içerisinde Koruma Amaçlı İmar Planı hazırlayarak değerlendirilmek üzere kurula sunmasına karar verdi.
Plan hazırlanıncaya kadar ise belirlenen Geçiş Dönemi Koruma Esasları ve Kullanım Şartları uygulanacak.
Kararda ayrıca parsellerde yapılacak tevhit ve ifraz işlemlerinin, taşınmaz kültür varlıklarının niteliğine zarar vermemesi şartıyla ve kuruldan izin alınarak gerçekleştirilebileceği belirtildi.
Çırak Kale ve Nekropol Alanı’nda kararda belirtilmeyen herhangi bir uygulamanın hayata geçirilmesinden önce ise Van Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu’ndan izin alınması gerekecek.
Alınan kararla birlikte Özalp’taki tarihi alanın korunması ve gelecek nesillere aktarılması için hukuki koruma süreci resmen başlatılmış oldu.
